Các tập đoàn công nghệ lớn đang rót hàng tỷ USD vào hạ tầng phần cứng mỗi quý nhằm chạy đua phát triển trí tuệ nhân tạo, song mô hình kinh tế này đang bộc lộ những rủi ro cấu trúc nghiêm trọng. Cựu CEO sàn giao dịch BitMEX, Arthur Hayes, nhận định rằng sự bùng nổ của AI hiện nay sẽ lặp lại chu kỳ tài chính quen thuộc: đầu tư quá mức dẫn đến khủng hoảng, kéo theo các gói can thiệp tài chính và từ đó thúc đẩy thị trường tiền mã hóa tăng trưởng.
Phát biểu tại Hội nghị Gamma Prime Investing diễn ra ở Singapore, ông Arthur Hayes — hiện là đồng sáng lập kiêm Giám đốc đầu tư của quỹ Maelstrom — tuyên bố nhân loại đang “lãng phí hàng nghìn tỷ USD” vào việc xây dựng ồ ạt các trung tâm dữ liệu AI (AI data centers).
Nguy cơ dư thừa công suất và quy luật chu kỳ công nghệ
Làn sóng đổ vốn chưa từng có vào hạ tầng nhằm thu gom bộ xử lý đồ họa (GPU – Graphics Processing Unit) và tài nguyên tính toán để vận hành các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM – Large Language Models) đang tạo ra một kịch bản đảo chiều. Ông Hayes cho rằng việc xây dựng ồ ạt các cơ sở hạ tầng này cuối cùng sẽ biến năng lực tính toán (computing power) thành một nguồn tài nguyên “cực kỳ rẻ và dồi dào”.
“Nếu nghiên cứu lịch sử tài chính và mọi đợt triển khai công nghệ lớn từ trước đến nay, hạ tầng luôn luôn bị xây dựng vượt mức nhu cầu. Luôn có sự sụp đổ diễn ra, và sau đó luôn xuất hiện các gói cứu trợ tài chính,” ông Hayes nhấn mạnh. Theo ông, các nhà đầu tư biết đón đầu những đợt bơm thanh khoản đó sẽ hưởng lợi lớn, tương tự như diễn biến sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008.
Ông bổ sung rằng các tài sản kỹ thuật số sẽ đóng vai trò then chốt: “Rất may là chúng ta có Bitcoin và các đồng tiền mã hóa khác để hấp thụ lượng thanh khoản dư thừa đó. Chúng ta biết rõ loại tài sản nào sẽ thể hiện hiệu suất tốt nhất khi gói giải cứu được kích hoạt. Điều quan trọng là phải kiên nhẫn.”
Mốc khủng hoảng tài chính dự kiến vào giai đoạn 2027–2028
Theo phân tích của Hayes, những đơn vị thúc đẩy nhu cầu điện toán khổng lồ hiện nay bao gồm các tên tuổi như SpaceX, OpenAI và Anthropic. Tuy nhiên, phần lớn các doanh nghiệp tiên phong phát triển mô hình này vẫn chưa thể tạo ra lợi nhuận ròng bền vững. Khi các trung tâm dữ liệu đang trong quá trình xây dựng hoàn tất vào khoảng cuối năm 2027 hoặc năm 2028, các nhà cung cấp hạ tầng sẽ bắt đầu yêu cầu các công ty này thanh toán toàn bộ chi phí theo hợp đồng cam kết.
Kịch bản khả quan duy nhất là trong vòng 12 tháng tới, AI phải chứng minh được giá trị thực tiễn vượt trội, đủ để kích cầu tăng trưởng và giúp các công ty phần mềm chuyển hóa thành lợi nhuận thực tế. Ở thời điểm hiện tại, chỉ có các nhà cung cấp phần cứng thượng nguồn như nhà sản xuất chip nhớ hay Nvidia là ghi nhận dòng tiền khả quan, song câu hỏi đặt ra cho giới đầu tư là liệu định giá hiện nay của nhóm cổ phiếu này có đang quá cao so với thu nhập tương lai hay không.
Dù cảnh báo về nguy cơ điều chỉnh mạnh, Hayes khẳng định ông không lựa chọn vị thế bán khống (shorting) đối với cổ phiếu AI vì rủi ro tỷ suất lợi nhuận không hấp dẫn.
Đón đầu kỷ nguyên tác tử AI với dự án thanh toán mới
Sự sụt giảm chi phí và mức độ phổ biến của tài nguyên tính toán chính là tiền đề cho dự án tiền mã hóa mới nhất của Hayes mang tên Flop, dự kiến ra mắt vào quý I năm 2027. Khi chi phí hạ tầng giảm mạnh, các tác tử AI (AI agents) độc lập sẽ bùng nổ về mặt số lượng và quy mô hoạt động.
Mục tiêu của dự án Flop là thiết lập một thị trường giao ngay (spot market) dành riêng cho năng lực tính toán, cho phép người tham gia nhận thưởng bằng token khi cung cấp GPU và thực hiện quá trình suy luận AI (AI inference). Do hiện tại vẫn chưa có một mạng lưới thanh toán tự động dành riêng cho máy móc, Flop hướng đến việc giải quyết khoảng trống này.
“Nếu các tác tử AI có thể chuyển đổi trực tiếp tiền tệ thành năng lực tính toán — nguồn tài nguyên mà chúng tiêu thụ mỗi ngày — thì chúng chắc chắn sẽ sử dụng đồng tiền này. Đó chính là canh bạc đầu tư của chúng tôi,” ông Hayes kết luận.
Nguồn: CNBC
Liên hệ qua Zalo
